Planowanie kariery zawodowej

Planowanie kariery zawodowej

 

Co to jest „kariera zawodowa”?

 

Pojęcie „kariera zawodowa” w naszym społeczeństwie jest stosunkowo młode i związane z wolnorynkowymi zmianami w gospodarce i na rynku pracy. Do momentu transformacji gospodarczej pod koniec lat osiemdziesiątych XX w. powszechny był model pracy w jednym przedsiębiorstwie przez większość lub nawet całe zawodowe życie. Obecnie rynek pracy jest tak dynamiczny i zmienny, że wymusza nawet na tych, którzy tego nie planują zmianę miejsca zatrudnienia, miejsca zamieszkania, elastyczność w zmianie kwalifikacji i poszerzaniu kompetencji, a pojęcie „kariera zawodowa” odmieniane jest przez wszystkie przypadki.

 

Kariera zawodowa to nic innego jak ścieżka profesjonalnego rozwoju, którą człowiek ma zamiar przejść w swoim zawodowym życiu – od momentu wejścia na rynek pracy do momentu odejścia na emeryturę. Istotne jest to, że rozumienie tego pojęcia jest zawsze subiektywne - zależy od potrzeb i charakteru osoby, etapu życia, statusu społecznego i wielu innych aspektów. Dla jednych kariera zawodowa oznaczać będzie wielki zawodowy sukces, awanse, wysokie zarobki, dla innych ważniejsze jest to aby praca była interesująca, zgodna z ich pasjami dająca satysfakcję, poczucie spełnienia, uznanie, szacunek. Zatem dla każdego „kariera zawodowa” oznacza coś innego i zwykle nawet w przypadku jednej osoby rozumienie tego pojęcia ewoluuje wraz z rozwojem zawodowym.

 

 Mimo różnic w pojmowaniu kariery zawodowej można wyróżnić trzy jej główne typy:

  • kariera pionowa, która jest najczęstszym rozumieniem tego pojęcia; jest to wspinanie się po szczeblach w hierarchii danej firmy lub w ramach danej branży,
  • kariera pozioma oznacza rozwój w danej dziedzinie, w ramach jednego zawodu lub stanowiska czyli poszerzanie wiedzy i umiejętności aż do zdobycia pozycji specjalisty lub eksperta,
  • kariera „w głąb” związana jest natomiast z uznaniem wynikającym ze stażu pracy i z nieformalną pozycją w danej firmie.

 

Korzyści z planowania kariery zawodowej

 

Polacy pracują przeciętnie 41,7 godzin tygodniowo. Praca zawodowa stanowi zatem bardzo istotną część życia i chociażby dlatego warto podejść do niej w sposób odpowiedzialny i usystematyzowany.

 

Indywidualne planowanie kariery zawodowej daje wiele korzyści:

  • znajomość swoich mocnych i słabych stron,
  • świadomość swoich aspiracji w obszarze zawodowym,
  • przekonanie o wpływie na własny zawodowy los,
  • mobilizuje do dalszego rozwoju,
  • konkretyzuje i urealnia cele zawodowe.

 

Od czego zacząć planowanie kariery?

 

Planowanie kariery zawodowej wymaga uwagi i autorefleksji oraz wyobraźni i umiejętności przewidzenia różnych scenariuszy, a sam proces planowania zakłada dwie istotne czynności:

  • wyznaczanie celu, który chce się osiągnąć,
  • określenie zadań, które prowadzą do osiągnięcia ustalonego celu.

 

Wyznaczanie celu na ścieżce kariery zawodowej nie jest proste i aby było skuteczne, należy je poprzedzić szczerym i otwartym wglądem w siebie, które ma na celu:

  • poznanie swoich zainteresowań,
  • uświadomienie swoich uzdolnień,
  • poznanie swoich predyspozycji osobowościowych,
  • uświadomienie swoich ograniczeń.

 

Na tym etapie warto również wspomóc się opinią innych ludzi na nasz temat: jak oni nas widzą, jakie talenty w nas dostrzegają a jakie deficyty, co w nas cenią, czego nie lubią etc.

Przy wyznaczaniu celów swojej kariery zawodowej konieczne jest również wzięcie pod uwagę uwarunkowań otoczenia zewnętrznego, t.j.: sytuacja gospodarcza, sytuacja na rynku pracy, zmiany w zapotrzebowaniu na pracowników o konkretnych kwalifikacjach czyli prognozy zawodów nadwyżkowych i deficytowych.

 

Kiedy już określimy nasze potrzeby, uzdolnienia, możliwości i ograniczenia oraz rozeznamy sytuację i nadchodzące zmiany w otoczeniu, przychodzi moment ustalania celu w karierze zawodowej, który powinien być:

  • atrakcyjny,
  • realny (osiągalny, choć nie koniecznie łatwy),
  • wiązać się z konkretnymi korzyściami,
  • zgadzać się z indywidualnymi wartościami, potrzebami, możliwościami.

 

Kiedy już wiemy co chcemy osiągnąć należy zastanowić się jak to zrobić i ustalić plan działania.

Jak już wspomniano proces planowania kariery zawodowej jest zawsze bardzo zindywidualizowany i w związku z tym nie ma jednego schematu ustalania takiego planu działania. Jednak każdorazowo powinien to być łańcuch czynności, z których każda jest etapem, przybliżającym nas krok po kroku do ustalonego celu. Etapy planu działania muszą być opisane tak aby jasno z nich wynikało co jest do zrobienia aby osiągnąć kolejny etap planu działania.

 

Kto może pomóc w zaplanowaniu kariery zawodowej?

 

Planowanie kariery zawodowej nie jest procesem łatwym i dlatego najlepiej jest zwrócić się o pomoc do doradcy zawodowego, który na podstawie indywidualnej rozmowy, testów psychologicznych i testów predyspozycji zawodowych wskaże kierunek rozwoju zawodowego i pomoże zaplanować cały proces.

Doradców zawodowych można znaleźć w:

  • wojewódzkich urzędach pracy,
  • powiatowych urzędach pracy,
  • poradniach psychologiczno-pedagogicznych,
  • agencjach pracy,
  • instytucjach, które realizują projekty unijne w obszarze rynku pracy.

 

Dobrym przykładem na wsparcie dla osób chcących zmienić kwalifikacje jest projekt „Postaw na Przyszłość. Postaw na Siebie”, w ramach którego uczestnicy mogą liczyć m.in. na zindywidualizowane profesjonalne doradztwo zawodowe, coaching, szkolenia i kursy zawodowe.

 

Planowanie kariery zawodowej pozawala na świadomy wybór drogi zawodowej zgodny z wykształceniem i umiejętnościami, predyspozycjami, dotychczasowym doświadczeniem, aspiracjami oraz potrzebami. Wiedząc dokładnie jakiego rodzaju pracy chcemy, w jakim kierunku chcemy się rozwijać i dokąd w życiu zawodowym dojść nie tracimy czasu i energii na chaotycz

Załóż własną firmę Zgłoś się do projektu

Z naszą pomocą obierzesz właściwy kurs na przyszłość